10 Kasım: Bir özlemden daha fazlası, geleceğe karşı sorumluluk

Bugün 10 Kasım…

Saatler 09.05’i gösterdiğinde, yalnızca bir büyük devlet adamının aramızdan ayrılışını hatırlamıyoruz. Aynı zamanda bir milletin bağımsızlık iradesini, Cumhuriyet’in kuruluş felsefesini ve gelecek nesillere bırakılan büyük sorumluluğu yeniden düşünüyoruz.

Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün ebediyete intikalinin üzerinden 88 yıl geçti.

Fakat onun milletimize kazandırdığı en büyük değerlerden biri, geçmişin başarılarıyla yetinmeyen, geleceği akılla, bilimle ve ortak iradeyle inşa etmeyi esas alan anlayışıdır.

Ankara, bu anlayışın şehir ölçeğindeki en güçlü ifadelerinden biridir.

13 Ekim 1923’te başkent ilan edilen Ankara, yalnızca devlet yönetiminin merkezi olarak seçilmedi. Millî Mücadele’nin karargâhından Cumhuriyet’in yönetim merkezine dönüşerek yeni Türkiye’nin bağımsızlık, çağdaşlaşma ve kalkınma idealinin de simgesi hâline geldi.

Atatürk’ün Ankara’ya yüklediği tarihî anlamı bugün yeniden düşünmemiz gerekiyor.

Çünkü bir şehre sahip çıkmak, yalnızca onun geçmişini anlatmakla değil; geleceğini doğru planlamakla mümkündür.

Atatürk’ü anmanın en anlamlı yollarından biri, onun Cumhuriyet’e başkent yaptığı Ankara’ya hak ettiği hizmeti sunabilmektir.

Ulus: Ankara’nın hafızası, Cumhuriyet’in başlangıç noktası

Ankara’yı anlamak isteyen bir insanın yolu mutlaka Ulus’tan geçmelidir.

Hacı Bayram-ı Veli’nin manevi mirası, Augustus Tapınağı’nın tarihî derinliği, Roma Hamamı’nın medeniyet izleri, Ankara Kalesi’nin asırlara meydan okuyan duruşu ve Birinci Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin millî iradeyi temsil eden kimliği…

Bütün bunlar Ulus’u sıradan bir şehir merkezinin çok ötesine taşır.

Burada tarih yalnızca taşlarda, duvarlarda ve yapılarda yaşamaz. Bir milletin hafızasında, kültüründe, inancında ve Cumhuriyet’e uzanan yolculuğunda yaşamaya devam eder.

İçişleri Bakanı Mustafa Çiftçi’nin 8 Kasım 2026 tarihinde Hacı Bayram-ı Veli Camii çevresi, Ulus, Çankırı Caddesi ve İsmetpaşa Mahallesi’nde gerçekleştirdiği incelemeleri bu nedenle önemli buluyorum.

Bakan Yardımcısı Mehmet Cangir, Ankara Valisi Yakup Canbolat ve Ankara İl Emniyet Müdürü Maksut Yüksek’in eşlik ettiği ziyarette, bölgenin tarihî dokusunun korunması, güvenliğinin güçlendirilmesi ve yeni kamu yatırımları değerlendirilmiştir.

Mevzuata aykırı faaliyetlerin yürütüldüğü yapıların kaldırılmasına yönelik çalışmaların incelenmesi, Ulus’a modern bir Polisevi ve Vilayetler Evi kazandırılması düşüncesi ve vatandaşlarla yapılan görüşmeler, bu çerçevenin dikkat çekici başlıklarıdır.

Sayın Bakan’ın Ankara Valiliğine, Ankara Büyükşehir Belediyesine, Altındağ Belediyesine ve Ankara İl Emniyet Müdürlüğüne katkıları nedeniyle teşekkür etmesini de ayrıca değerli buluyorum.

Çünkü Ankara’nın geleceği, kurumların birbirinden bağımsız başarılarında değil, birlikte üretecekleri kalıcı kamusal değerde saklıdır.

Bir şehir, ancak birlikte yönetildiğinde geleceğe hazırlanır

Burada üzerinde nezaketle durmak istediğim bir husus var.

Sayın İçişleri Bakanı’nın Ulus’taki incelemelerine ilişkin kamuoyuna yansıyan açıklama ve haberlerde, Ankara Büyükşehir Belediye Başkanı Sayın Mansur Yavaş ile Altındağ Belediye Başkanı Sayın Veysel Tiryaki’yi ziyaret heyetinde göremedik.

Elbette her resmî programın kendine özgü bir takvimi, katılım düzeni ve idari gerekçeleri olabilir. Bu durumdan hareketle herhangi bir kişi veya kuruma yönelik olumsuz bir niyet okuması yapmak doğru olmaz.

Üstelik Sayın Bakan’ın her iki belediyeye de katkılarından dolayı teşekkür etmiş olması, yürütülen çalışmaların kurumsal iş birliği boyutunu göstermektedir.

Bununla birlikte, Ankara’nın tarihî merkezini ilgilendiren böylesine önemli bir çalışmada merkezî yönetimin, büyükşehir belediyesinin ve ilgili ilçe belediyesinin yöneticilerini sahada bir arada görmek, kanaatimce çok daha güçlü bir mesaj olurdu.

Bir İçişleri Bakanı’nın, Büyükşehir Belediye Başkanı’nın, Altındağ Belediye Başkanı’nın ve ilgili kamu yöneticilerinin aynı tarihî sokakta yürüyerek Ankara’nın geleceğini birlikte değerlendirmesinin, başkent halkı açısından önemli bir anlam taşıyacağına inanıyorum.

Bu, siyasi kimliklerin ortadan kaldırılması değildir. Aksine, demokratik farklılıklar korunurken ortak kamu yararında buluşabilme olgunluğudur.

Ankara’nın hizmete ihtiyacı vardır; kurumlar arası mesafeye değil. Ortak hedeflere ihtiyacı vardır; birbirinden kopuk projelere değil.

Atatürk’ün bizlere bıraktığı Cumhuriyet’in kurumsal sorumluluk anlayışı da hizmette sürekliliği, ortak aklı ve millet yararını öncelemeyi gerektirir.

Birlikte görünmekten daha önemlisi birlikte çalışabilmektir. Fakat birlikte çalışmanın sahada görünür olması da toplumun kurumlara duyduğu güveni güçlendirir.

Ulus’u dönüştürmek, geçmişi silmek değil geleceği kurmaktır

Tarihî şehir merkezlerinde dönüşüm, son derece hassas bir meseledir.

Binaları kaldırmak, yeni yapılar inşa etmek, yolları düzenlemek veya meydanları yenilemek tek başına yeterli değildir.

Asıl başarı, tarihî mirası korurken o bölgede yaşayan, çalışan, üreten ve ziyaret eden insanların yaşam kalitesini yükseltebilmektir.

Ulus’un esnafını, mahalle sakinlerini, yaşlılarını, gençlerini ve kültürel hafızasını dikkate almayan bir dönüşümün eksik kalacağı açıktır.

Bu nedenle tarihî dokuya yönelik her müdahalenin koruma mevzuatına, bilimsel değerlendirmelere, mülkiyet haklarına ve kamu yararına uygun biçimde yürütülmesi büyük önem taşımaktadır.

Yeni yatırımların mimari uyumu kadar ulaşım, yaya güvenliği, erişilebilirlik ve çevredeki ekonomik hayata etkileri de değerlendirilmelidir.

Hacı Bayram’dan Birinci Meclis’e uzanan tarihî güzergâh, kültür turizmiyle desteklenirken bölgedeki geleneksel ticaret ve mahalle yaşamı da korunmalıdır.

Atatürk’ün Ankara’sını geleceğe taşımanın yolu, tarihî değerlerimizi çağdaş şehircilik anlayışıyla buluşturmaktan geçmektedir.

Ankara için yeni bir ortak hizmet anlayışı mümkün

Ulus’ta başlatılan çalışmalar, Ankara’nın bütün ilçeleri açısından örnek olabilecek bir yönetim yaklaşımına dönüştürülebilir.

Bunun için ilk adım, ilgili bakanlıkların, Ankara Valiliğinin, Ankara Büyükşehir Belediyesinin, Altındağ Belediyesinin, üniversitelerin, meslek kuruluşlarının ve sivil toplum temsilcilerinin katılımıyla sürekli çalışan bir koordinasyon mekanizması oluşturmaktır.

Bu yapının görevi yalnızca toplantılar düzenlemek olmamalıdır.

Ortak hedefler belirlenmeli, projeler önceliklendirilmeli, kurumların görevleri açıklığa kavuşturulmalı, kaynak kullanımı planlanmalı ve gerçekleştirilen çalışmaların sonuçları kamuoyuyla paylaşılmalıdır.

Ankara’nın ulaşım sorunları, tarihî mirası, afetlere hazırlığı, çevre politikaları, sosyal yaşamı, üretim kapasitesi ve teknolojik gelişimi birbirinden kopuk başlıklar değildir.

Gazi Üniversitesi başta olmak üzere Ankara’nın güçlü üniversite birikimi, sanayi kuruluşları, meslek odaları ve araştırma merkezleri bu süreçlere bilimsel katkı sunabilecek önemli imkânlardır.

Başkent Ankara, Türkiye’ye yalnızca yönetim merkezi olarak değil, örnek kamu yönetimi uygulamalarıyla da öncülük etmelidir.

Bu anlayışın özü bellidir: Bilimsel planlama, kurumsal iş birliği, katılımcılık, şeffaflık ve ölçülebilir kamu yararı.

10 Kasım’dan geleceğe: Atatürk’ün Ankara’sına yakışan hizmet

Bugün Anıtkabir’de, Cumhuriyetimizin kurucusunu derin bir saygı ve minnetle anarken kendimize şu soruyu da sormalıyız:

Atatürk’ün bize emanet ettiği başkenti, gelecek nesillere nasıl bir şehir olarak bırakacağız?

Tarihî değerlerini koruyan, sokaklarında güvenle yürünebilen, ulaşımı kolay, çevresi temiz, üretimi güçlü, kültür ve sanatla yaşayan, insanına değer veren bir Ankara mı?

Yoksa kurumların ayrı ayrı gayret gösterdiği fakat ortak hedeflerin yeterince bütünleşmediği bir şehir mi?

Tercihimiz açık olmalıdır.

İçişleri Bakanı Mustafa Çiftçi’nin Ulus’taki incelemelerini, Ankara’nın tarihî kimliğine sahip çıkma iradesi bakımından kıymetli buluyorum.

Temennim, bu iradenin Ankara Büyükşehir Belediyesi, Altındağ Belediyesi ve diğer paydaşlarla daha da güçlenen, süreklilik kazanan bir ortak hizmet anlayışına dönüşmesidir.

Ankara’ya hizmet eden herkesin emeği değerlidir. Hiçbir kurumun katkısı görmezden gelinmemeli, hiçbir siyasi farklılık şehrin ortak geleceğinin önüne geçirilmemelidir.

Çünkü Ankara hepimizindir.

Atatürk’ün Ankara’sına yakışan; ayrışmayı değil dayanışmayı, günü kurtaran uygulamaları değil kalıcı eserleri, kişisel ve kurumsal rekabeti değil ortak kamu yararını öncelemektir.

10 Kasım’ın bizlere hatırlattığı büyük sorumluluklardan biri de budur.

Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ü, silah arkadaşlarını ve Cumhuriyetimizin kuruluşuna emek veren bütün kahramanlarımızı saygı, rahmet ve minnetle anıyorum.

Ve inanıyorum ki Ankara’nın geleceğine bırakabileceğimiz en değerli miras; aklın, bilimin, Cumhuriyet’in değerlerinin ve ortak sorumluluğun rehberliğinde birlikte inşa edilmiş bir başkent olacaktır. 

Dr. Oğuz Poyrazoğlu

Gazi Üniversitesi Teknoloji Fakültesi Öğr. Üyesi

Gazete Ankara Dijital Haber Portalı Köşe Yazarı

Kurucu ve Sorumlu Yazı İşleri Müdürü

opoyrazoglu@gazeteankara.com.tr

"Türkiye’nin kalbi Ankara’nın sesi"

Kaynaklar

• İçişleri Bakanı Mustafa Çiftçi – 8 Kasım 2026 tarihli Ulus açıklaması

• Millî Savunma Bakanlığı – Atatürk Kronolojisi

• Anıtkabir Komutanlığı – 10 Kasım 2026 duyurusu