ANKARA – Gazete Ankara DHP Haber Merkezi / Eğitim Haberleri – Yükseköğretim Kurulu (YÖK) Başkanı Erol Özvar, yükseköğretimde “stratejik kontenjan dönüşümü” kapsamında 2023–2025 döneminde toplam kontenjanın 1 milyon 90 bin 14’ten 843 bin 547’ye düşürüldüğünü açıkladı. Özvar, bu süreçte toplam 246 bin 467 kontenjanın azaltıldığını, oransal düşüşün ise yüzde 23 olduğunu belirtti.

YÖK Konferans Salonu’nda düzenlenen “Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği Yükseköğretim Meclisi İstişare Toplantısı”nda konuşan Özvar, 2026 yılında da bazı programlarda değişen oranlarda kontenjan azaltımına devam edileceğini vurguladı.

İkinci Öğretim Tamamen Kapatıldı

Özvar, son yıllarda hem devlet hem vakıf üniversitelerinde önemli yapısal kararlar aldıklarını belirterek ikinci öğretim programlarının tamamen kapatıldığını ifade etti. 2023–2025 döneminde azaltılan 246 bin 467 kontenjanın 107 bin 552’sinin ikinci öğretim kontenjanları olduğunu söyledi.

Özvar, “İstihdamla alakası kalmayan programlarda ısrar etmek sadece kaynak israfıdır; sadece mali kaynak değil insan kaynağının israfıdır” ifadelerini kullandı.

Öğretmenlik Programlarında Büyük Revizyon

Toplam 462 lisans programının 197’sinde kontenjan düşüşüne gidildiğini belirten Özvar, özellikle öğretmenliğe kaynak teşkil eden programlarda ciddi azaltımlar yapıldığını açıkladı.

En dikkat çekici düşüşler:

• Türk Dili ve Edebiyatı: %69
• Tarih: %66
• Fen Bilgisi Öğretmenliği: %57
• Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık: %39

Özvar, kontenjan planlamasında Milli Eğitim Bakanlığı’nın öğretmen ihtiyacı projeksiyonlarının dikkate alındığını belirtti.

Hukuk ve Sağlık Alanında Dengeli Azaltım

Hukuk Fakültelerinde 2023–2025 arasında kontenjan 15 bin 313’ten 9 bin 821’e düşürüldü. Devlet üniversitelerinde düşüş oranı yüzde 49’a ulaştı. 2026’dan itibaren vakıf üniversitelerinde de benzer uygulamaların hayata geçirileceği açıklandı.

Sağlık alanında ise:

• Beslenme ve Diyetetik: %42
• Eczacılık: %24
• Diş Hekimliği: %22
• Fizyoterapi ve Rehabilitasyon: %14
• Hemşirelik: %8

Tıp Fakültesi kontenjanlarının ise korunduğu belirtildi.

Mühendisliklerde Seçici Daralma

Birçok mühendislik programında da kontenjan düşüşü gerçekleşti:

• Gıda Mühendisliği: %34
• Elektrik-Elektronik Mühendisliği: %31
• İnşaat Mühendisliği: %27
• Makine Mühendisliği: %18
• Bilgisayar Mühendisliği: %3

Özvar, düşük talep veya istihdam karşılığı zayıf programlarda azaltıma gidildiğini, ancak yeni nesil alanlarda artış sağlandığını söyledi.

Yapay Zeka ve Dijital Alanlarda Artış

Kontenjan artışı yapılan programlar arasında:

• Yapay Zeka Mühendisliği: %63
• Nanoteknoloji Mühendisliği: %81
• Siber Güvenlik Mühendisliği
• Endüstriyel Tasarım Mühendisliği: %32
• Malzeme ve Nanoteknoloji Mühendisliği: %49

Özvar, “Kapatılan veya kontenjanı azaltılan programların yerine son iki yılda yapay zeka ve dijital tabanlı alanlarda çok önemli adımlar attık” dedi.

Açıköğretimde Yeni Model

Açıköğretim kontenjanlarının 166 bin 203’ten 98 bin 436’ya düşürüldüğünü belirten Özvar, açıköğretimin yükseköğretim çağındaki gençlerden ziyade yetişkin eğitimi ve hayat boyu öğrenmeye hizmet edecek şekilde yeniden yapılandırıldığını söyledi.

2020 yılında açıköğretimin toplam öğrenci içindeki oranı yüzde 54 iken, 2025 itibariyle bu oran yüzde 40’a geriledi. Hedef, 5 yıl içinde yüzde 30’un altına düşürmek.

2026 Mesajı: Vakıf Üniversiteleri de Dahil

Özvar, “Devlet üniversitelerindeki kontenjan azaltma uygulaması, 2026 yılından itibaren vakıf üniversitelerimiz için de geçerli olacaktır” diyerek hukuk, psikoloji, eczacılık, diş hekimliği ve mimarlık başta olmak üzere bazı programlarda vakıf üniversitelerinde de indirime gidileceğini açıkladı.

Özvar, kontenjan azaltımının erişimi sınırlamaya yönelik değil, kaliteyi artırmaya yönelik bir yaklaşım olduğunu belirterek, “Aşırı kalabalık sınıfların kaliteyi olumsuz etkilediği açıktır. Biz yapısal çözümler üretmeyi tercih ediyoruz” dedi.

Meslek Yüksekokulları Yeniden Cazibe Merkezi

Özellikle Organize Sanayi Bölgesi Meslek Yüksekokulları’nın sektörle bütünleşmiş yapısı sayesinde yeniden cazibe merkezi haline geldiğini belirten Özvar, uygulama ağırlıklı programlara öncelik verileceğini vurguladı.

Stratejik Dönüşümün Temel Çerçevesi

YÖK’ün kontenjan politikası üç temel eksen üzerine kuruluyor:

1.      İstihdamla uyum

2.     Kalite odaklı eğitim

3.     Yeni nesil mesleklere yönelim

Bu kapsamda, yükseköğretim sisteminde dengeli, sürdürülebilir ve kalite merkezli bir yapı hedefleniyor.

Kaynak: Yükseköğretim Kurulu Resmi Açıklaması

Haber Editörü: Dr. Oğuz Poyrazoğlu
İletişim: opoyrazoglu@gazeteankara.com.tr
Gazete Ankara WhatsApp Haber Hattı: +90 531 512 62 32

Dr. Oğuz POYRAZOĞLU

Gazete Ankara Dijital Haber Portalı EĞİTİM