HABERLER

G[A]
04 Temmuz 2026 12:37 | Son Güncelleme: 23 Temmuz 2026 11:11

Evliya Çelebi’nin Asırlık Mirası: Ayaş Dutu 50 TL’den Sofralara İniyor

Ankara’nın tarihi ve tarımsal zenginliğiyle ünlü ilçesi Ayaş’ta, ünlü seyyah Evliya Çelebi’nin yüzyıllar öncesinden kaleme aldığı "Seyahatname" eserinde övgüyle bahsettiği coğrafi işaretli Ayaş dutunun hasadı başladı. İlçedeki bağ evleri ve köylerde dut üreticiliği yapan vatandaşlar, yüksek sıcaklıklara kalmadan en kaliteli ürünü toplayabilmek için sabahın ilk ışıklarıyla birlikte hummalı bir mesaiye girişiyor.

Tamamen doğal yöntemlerle, hiçbir kimyasal ilaç ve gübre kullanılmadan yetiştirilen asırlık lezzet, dalından koparıldığı gün Ankara’daki pazar tezgahlarında ve sofralarda yerini alıyor.

Sabah 05.00’te Başlayan Zamanla Yarış

Hem kamu görevlisi hem de Ayaş'ta 3 dönümlük arazisindeki 25 ağaçla dut üreticisi olan Ersin Kaya, günün erken saatlerinde ailecek verdikleri hasat mücadelesini şu sözlerle özetledi:

"40 yıldır bu topraklarda aile geleneği olarak bu işi yapıyoruz. Dut hasadının en kritik noktası saattir. Sabah 04.30'da uyanıyoruz, 05.00'te henüz güneş tam doğmadan ama göz gözü görmeye başladığı an ağaçların altına geçiyoruz. Mesaiyi en geç 08.00'de bitirmek zorundayız. Çünkü Ankara'dan gelen pazarcılar ve tüccarlar kapıda bekliyor oluyor; ürünü sıcağa maruz kalmadan taze taze Başkent merkezine ulaştırmak ve satışa sunmak zorundalar."

Bu Yıl Rekolte Beklentisi 9-10 Ton Civarında

Geçtiğimiz yıl yaşanan don olayları sebebiyle bahçesinden hiç ürün alamadığını belirten Kaya, bu yılın iklim şartlarını ve rekolte durumunu değerlendirdi. Haziran ayının ilk haftasında olgunlaşması gereken dutların, bu sene yaşanan yoğun yağışlar nedeniyle yaklaşık bir hafta gecikmeli olarak haziranın ortasında çıktığını ifade eden Kaya, "Bu sene ağaçlarda meyve çoktu ancak ilk dönemde ani bastıran güneş ve aşırı sıvı kaybı nedeniyle çok fazla ürün dalında ziyan oldu. Normalde 45 gün süren hasat dönemi bu yıl muhtemelen 1 ayda tamamlanacak. Bu sezon bahçemizden 9-10 ton civarı bir rekolte bekliyoruz" dedi.

Kilosu 50 Liradan Satışta

Ayaş dutunun pazar değerine de değinen üretici, maliyet artışlarına rağmen vatandaşın bu lezzete kolay ulaşabilmesi için fiyatı makul tuttuklarını belirtti. Geçtiğimiz yıl kilosu 40 liradan alıcı bulan taze Ayaş dutu, bu yıl tezgahlarda 50 Türk Lirasından satışa sunuluyor.

Seyahatname’den Bugüne Gelen Organik Şifa

Ayaş dutunun ticari bir üründen ziyade kültürel bir miras olduğunun altını çizen Ersin Kaya, ürünü diğer dutlardan ayıran organik sırrı paylaştı:

  • İlaç ve Gübre Yok: "Ayaş dutu, Evliya Çelebi'nin Seyahatnamesi'nde özel olarak zikrettiği tarihi bir değerdir. Bizim ağaçlarımızın en büyük özelliği tamamen organik olmalarıdır. Bu ağacın hiçbir zararlısı, kurdu böceği olmaz. Dolayısıyla ne bir tarım ilacı atarız ne de kimyasal gübre kullanırız. İhtiyacı olan tek şey sudur."

  • İçilebilir Suyla Sulama: "Bahçemizi sularken sıradan atık su veya kimyasal karışımlı sular yerine, doğrudan içilebilir kalitedeki temiz su kaynaklarını kullanıyoruz. Dutun o kendine has aroması ve tatlılığı işte bu saflıktan geliyor."

Toplanan dutların büyük bir kısmının sofralık olarak taze tüketildiğini aktaran Kaya, kalan fazla ürünleri ise geleneksel yöntemlerle kurutarak kışlık çerez yaptıklarını ve ünlü Ayaş dut pekmezine dönüştürdüklerini söyledi.

Gençlere Ek Gelir Tavsiyesi

Ayaş dutunun işçilik maliyetinin olmadığını, eşi ve çocuklarıyla imece usulü çalıştıklarını belirten tecrübeli üretici, tarımdan uzaklaşan yeni nesle de önemli bir tavsiyede bulundu. Dut yetiştiriciliğinin sabahın erken saatlerinde sadece birkaç saat ayrılarak yapılabilecek çok bereketli bir iş olduğunu vurgulayan Kaya, sabit bir işi olan gençlerin bile sadece birkaç ağaçla aile bütçelerine çok ciddi bir ek gelir sağlayabileceklerini belirterek gençleri Ayaş topraklarına yatırım yapmaya davet etti.

Haber Editörü: Hasan Mutlu
E-posta: bilgi@gazeteankara.com.tr
WhatsApp Haber Hattı: +90 531 512 62 32

Dr. Oğuz POYRAZOĞLU

Dr. Oğuz POYRAZOĞLU

Gazete Ankara Dijital Haber Portalı ÇEVRE VE DOĞA

YORUM YAP

Yorumu Gönder

YORUMLAR (0)