2025’te fiyat artışının sembolü: Limon

TZOB’un verilerine göre 2025 yılında markette takip edilen 41 ürünün 28’inde fiyat artışı, 13’ünde ise fiyat düşüşü yaşandı. Market fiyatlarında en fazla artış yüzde 133,4 ile limonda görülürken; elma, fındık ve Antep fıstığı bu artışı takip etti. Üretici cephesinde ise limon fiyatları yüzde 343,4 artışla dikkat çekti.

Üretici–market makası açılıyor

Bayraktar, üretici ile market fiyatları arasındaki farkın zincirin her aşamasında oluşan maliyetlerden kaynaklandığını vurguladı. Rekolte, depolama, ambalajlama, işçilik, nakliye ve aracı kârlarının fiyat oluşumunda belirleyici olduğuna dikkat çekildi. Aralık ayında bazı ürünlerde üretici–market fiyat farkı yüzde 300’ün üzerine çıktı.

Aralık ayında fiyatlar neden dalgalandı?

Aralık ayında sera üretiminde sezon geçişi yaşanması nedeniyle bazı ürünlerde arz azaldı. Bu durum salatalık, patlıcan, kabak ve domates fiyatlarında artışa neden oldu. Buna karşılık, arz fazlası ve talep düşüşü nedeniyle beyaz lahana, marul ve kuru soğan gibi ürünlerde fiyat düşüşleri kaydedildi.

Girdi maliyetleri üreticiyi zorluyor

TZOB’un paylaştığı verilere göre gübre, yem, tarım ilacı ve elektrik fiyatlarında yıllık bazda ciddi artışlar yaşandı. Gübre fiyatları yüzde 50’ye yaklaşan oranlarda yükselirken, yem ve tarım ilacı maliyetleri de üretici üzerindeki baskıyı artırdı. Mazot fiyatlarında aylık düşüş görülse de yıllık artış dikkat çekti.

Gazete Ankara olarak açıklanan bu verilerin yalnızca fiyat artışı ya da düşüşü olarak değerlendirilmemesi gerektiğini düşünüyoruz. Ortaya çıkan tablo, tarımsal üretimde planlama, denetim ve maliyet yönetiminin ne kadar hayati olduğunu bir kez daha gösteriyor. Üretici artan girdi maliyetleriyle mücadele ederken, tüketici de temel gıdaya erişimde zorlanıyor.

Tarımda üretici–market zincirinde şeffaflık sağlanmadığı sürece fiyat istikrarının kalıcı olması mümkün görünmüyor. Bugün limonda görülen tablo, gerekli yapısal adımlar atılmazsa yarın başka temel ürünlerde daha ağır sonuçlar doğurabilir.

Kaynak: İHA

Haber Editörü: Hasan Mutlu
E-posta: bilgi@gazeteankara.com.tr
WhatsApp Haber Hattı: +90 531 512 62 32

Dr. Oğuz POYRAZOĞLU

Gazete Ankara Dijital Haber Portalı EKONOMİ